Program „Gramy w Ręczną” jest ogólnopolskim projektem upowszechniania piłki ręcznej wśród dzieci realizowanym przez Związek Piłki Ręcznej w Polsce przy współpracy i wsparciu finansowym Ministerstwo Sportu i Turystyki oraz partnerów projektu. Projekt realizowany jest nieprzerwanie od 10 lat i stanowi jeden z najważniejszych programów popularyzujących piłkę ręczną wśród dzieci klas I–III szkół podstawowych w Polsce.
Celem programu jest:
- popularyzacja piłki ręcznej wśród dzieci,
- zwiększenie poziomu aktywności fizycznej najmłodszych,
- poprawa sprawności ogólnej, koordynacji i motoryki dzieci,
- tworzenie nowych środowisk i ośrodków szkoleniowych piłki ręcznej,
- budowanie systemu szkolenia dzieci i młodzieży w oparciu o współpracę szkół, klubów sportowych, OSPR oraz Akademii Piłki Ręcznej,
- stworzenie dzieciom możliwości kontynuacji szkolenia sportowego na kolejnych etapach rozwoju.
Projekt realizowany będzie w dwóch częściach:
- I część: od 2 marca do 26 czerwca 2026 r.,
- II część: od 1 września do 19 grudnia 2026 r.
1. Założenia organizacyjne programu „Gramy w Ręczną”
Charakter programu
Program realizowany będzie w szkołach podstawowych na terenie całej Polski w formie bezpłatnych zajęć pozalekcyjnych z piłki ręcznej dla dzieci klas I–III.
W zajęciach uczestniczyć będą:
- dziewczęta i chłopcy,
- dzieci z klas I–III,
- również dzieci spoza szkół bezpośrednio uczestniczących w projekcie.
Zajęcia prowadzone będą przez:
- nauczycieli wychowania fizycznego,
- instruktorów,
- trenerów piłki ręcznej posiadających odpowiednie kwalifikacje.
Liczba grup i uczestników
W 2026 roku planowane jest objęcie programem:
- 366 grup ćwiczebnych,
- około 8 000–10 000 dzieci,
- we wszystkich 16 województwach Polski.
Średnia liczebność grup:
- ok. 20 uczestników,
- minimalna liczba uczestników: 10 osób.
System realizacji zajęć
Podstawowy wymiar zajęć:
- 2 × 60 minut tygodniowo.
W uzasadnionych przypadkach dopuszcza się:
- 2 × 90 minut tygodniowo,
- 3 × 60 minut tygodniowo,
- odrabianie zajęć w wymiarze maksymalnie 3 jednostek tygodniowo.
Zmiany harmonogramów zajęć wymagają wcześniejszej akceptacji ZPRP oraz koordynatora wojewódzkiego programu.
Wszystkie zajęcia realizowane są zgodnie z:
- harmonogramami zgłoszonymi do ZPRP,
- zapisami dzienników elektronicznych,
- dokumentacją wymaganą przez Ministerstwo Sportu i Turystyki.
2. System szkolenia i rozwoju uczestników
ZPRP zakłada długofalowy model szkolenia dzieci i młodzieży oparty na:
- programie „Gramy w Ręczną”,
- Ośrodkach Szkolenia Piłki Ręcznej (OSPR),
- Akademiach Piłki Ręcznej (APR),
- współpracy z lokalnymi klubami sportowymi.
Priorytetowo traktowane są:
- szkoły współpracujące z klubami piłki ręcznej,
- szkoły funkcjonujące przy OSPR,
- placówki deklarujące dalszą kontynuację szkolenia dzieci.
Celem programu jest zapewnienie dzieciom ciągłości szkolenia sportowego oraz stworzenie ścieżki rozwoju od zajęć ogólnorozwojowych do szkolenia klubowego i sportu kwalifikowanego.
3. Kryteria wyboru szkół do programu
Do realizacji przyjęto:
- 366 grup.
Podczas rekrutacji ZPRP kierował się następującymi kryteriami:
- rekomendacje Wojewódzkich Związków Piłki Ręcznej,
- poprawność i terminowość rozliczeń z poprzednich edycji,
- współpraca szkoły z klubem sportowym,
- możliwość dalszego szkolenia dzieci w ramach OSPR i APR,
- gotowość szkoły do długofalowej współpracy,
- dostępność infrastruktury sportowej.
Weryfikowane były również:
- terminowość przesyłania dokumentacji,
- poprawność prowadzenia dzienników elektronicznych,
- realizacja wcześniejszych obowiązków programowych.
4. Koordynacja programu
W celu zapewnienia prawidłowej realizacji projektu powołani zostaną:
- koordynator krajowy programu,
- 17 koordynatorów wojewódzkich.
Zakres działań koordynatorów obejmuje m.in.:
- wizytacje szkół,
- kontrolę realizacji zajęć,
- nadzór nad dokumentacją,
- współpracę z nauczycielami i szkołami,
- nadzór nad organizacją turniejów,
- sporządzanie raportów i dokumentacji z zajęć i turniejów.
5. Sprzęt sportowy i promocja programu
W ramach projektu planowany jest zakup i dystrybucja sprzętu sportowego dla wszystkich grup uczestniczących w programie.
Każda grupa otrzyma m.in.:
- piłki piankowe,
- piłki pompowane,
- piłki Goalcha,
- koszulki dla dzieci,
- bidony,
Nowe szkoły oraz najbardziej potrzebujące placówki otrzymają:
- składane bramki 170 × 240 cm dostosowane do dzieci klas I–III.
Wszystkie materiały promocyjne i sprzęt będą oznakowane logotypami:
- Ministerstwa Sportu i Turystyki,
- ZPRP,
- programu „Gramy w Ręczną”.
W ramach działań promocyjnych planowany jest również zakup:
- 90 banerów promocyjnych dla nowych szkół w programie
- materiałów informacyjnych,
- plakatów programu.
6. Założenia programu „Gramy w Ręczną Turnieje”
Integralną częścią projektu będzie organizacja:
- 62 turniejów mini piłki ręcznej
na terenie całej Polski.
Turnieje organizowane będą:
- przez Wojewódzkie Związki Piłki Ręcznej,
- we współpracy ze szkołami oraz koordynatorami wojewódzkimi.
Planowany podział:
- I część programu (kwiecień–czerwiec),
- II część programu (wrzesień–listopad).
Cele organizacji turniejów
Celem turniejów jest:
- popularyzacja piłki ręcznej,
- integracja dzieci uczestniczących w projekcie,
- stworzenie możliwości rywalizacji sportowej,
- promocja aktywnego stylu życia,
- budowanie systemu identyfikacji talentów sportowych,
- promocja programu i piłki ręcznej w środowisku lokalnym.
7. System monitoringu i dokumentacji
W programie obowiązywać będzie:
- elektroniczny dziennik zajęć,
- harmonogram realizacji zajęć,
- dokumentacja fotograficzna,
- miesięczne raporty,
- dokumentacja obecności uczestników,
- zgody rodziców,
- protokoły odbioru sprzętu,
- raporty koordynatorów wojewódzkich.
Dane zbierane będą na potrzeby:
- rozliczenia projektu,
- sprawozdawczości do MSiT,
- monitorowania efektów programu,
- oceny jakości realizacji zajęć.
8. Zakładane efekty programu
Realizacja projektu „Gramy w Ręczną” 2026 zakłada:
- zwiększenie aktywności fizycznej dzieci,
- poprawę sprawności i koordynacji ruchowej,
- zwiększenie liczby dzieci uprawiających piłkę ręczną,
- rozwój lokalnych środowisk sportowych,
- tworzenie nowych grup treningowych i sekcji klubowych,
- rozwój współpracy szkół z klubami sportowymi,
- zwiększenie liczby dzieci kontynuujących szkolenie sportowe w OSPR i APR,
- promocję zdrowego stylu życia oraz sportu dzieci i młodzieży.
Program stanowi jeden z kluczowych elementów strategii rozwoju piłki ręcznej dzieci i młodzieży realizowanej przez Związek Piłki Ręcznej w Polsce.
